Raków Częstochowa to jeden z najbardziej spektakularnych przypadków awansu społecznego w historii polskiej piłki. Klub, który przez dekady kręcił się między niższymi ligami a zapleczem Ekstraklasy, w ciągu kilku lat stał się realną siłą w kraju i regularnym uczestnikiem europejskich pucharów. Trzy tytuły mistrzowskie, dwa Puchary Polski i wielokrotne Superpuchary — to nie przypadek, tylko efekt konkretnej pracy od podstaw. Dla kogoś, kto dopiero zaczyna śledzić Medaliki, poniższy tekst wyjaśnia, skąd Raków się wziął i co go ukształtowało.
Raków Częstochowa: rozgrywki bieżącego sezonu
Raków Częstochowa prowadzi zmagania na kilku frontach jednocześnie — w lidze, krajowych pucharach i europejskich rozgrywkach. Każdy z tych turniejów rządzi się własnymi regułami i terminarze potrafią się zagęścić w nieoczekiwanych momentach. Kompletne zestawienie meczów Rakowa z tego sezonu — z datami, rywalami i wynikami — znajdziesz w tabeli bezpośrednio poniżej.
Skąd pochodzi Raków? Krótka historia początków
Raków Częstochowa powstał w 1921 roku jako Robotniczy Klub Sportowy Raków, związany z hutą Hegenscheidt — jedną z największych firm przemysłowych w regionie. Od samego początku klub wyróżniał się silnym związkiem z lokalną społecznością robotniczą, a jego zawodnicy często pracowali na co dzień w zakładzie, trenując po godzinach.
Przez lata klub zmieniał nazwy: w marcu 1921 roku funkcjonował jako Klub Sportowo-Footbolowy Racovia, w 1927 roku przyjął nazwę RKS Raków Częstochowa, a od 8 czerwca 1957 roku wrócił do nazwy RKS Raków. Dziś pełna nazwa klubu to Robotniczy Klub Sportowy (RKS) Raków Częstochowa Spółka Akcyjna.
Po II wojnie światowej klub został reaktywowany i stopniowo wspinał się w hierarchii ligowej, jednak przez wiele dekad był uznawany za klub regionalny. Pierwszy poważny sukces przyszedł w 1951 roku, gdy Raków zdobył Puchar Polski, pokonując w finale Wisłę Kraków 3:0 — trofeum to przez długie lata pozostawało jedynym znaczącym osiągnięciem w historii klubu.
Debiut w Ekstraklasie i lata chudsze
Debiut Rakowa na najwyższym poziomie rozgrywkowym w Polsce przypadł na sezon 1994/95. Pierwsze spotkanie, rozegrane 30 lipca 1994 roku z Olimpią Poznań, zakończyło się wynikiem 6:2 dla rywali. Nie był to obiecujący start.
Raków grał w najwyższej lidze w latach 1994–1998, po czym na długie lata opuścił Ekstraklasę i wrócił do niej dopiero od 2019 roku. Największym osiągnięciem „Krzyżowców” z tamtego okresu było 8. miejsce w Ekstraklasie zdobyte w sezonie 1995/96. Potem nastąpiły długie lata w niższych ligach — aż do przełomowego momentu w połowie poprzedniej dekady.
Papszun i wielki powrót — droga z drugiej ligi na szczyt
W 2016 roku Raków zatrudnił Marka Papszuna w roli trenera, a ten w kolejnym sezonie wygrał rozgrywki 2. ligi. Tym samym Raków od sezonu 2017/18 zaczął ponowne występy na zapleczu Ekstraklasy.
Już w drugim sezonie w 1. lidze Raków zdobył mistrzostwo tych rozgrywek i po 21 latach przerwy znów zagościł na najwyższym szczeblu w Polsce. Co więcej, jako pierwszoligowiec doszedł do półfinału Pucharu Polski. To był wyraźny sygnał, że klub jest gotowy na więcej.
Pierwszy sezon w Ekstraklasie po powrocie — 2019/20 — Raków zakończył na 10. lokacie. Skromnie, ale solidnie. Rok później wszystko przyspieszyło.
Złota era: mistrzostwo, puchary i Superpuchary
Pierwsze Puchary Polski i wicemistrzostwa
W sezonie 2020/21 Raków przez długi czas przewodził w tabeli Ekstraklasy, stając się jednym z pretendentów do mistrzostwa. Ostatecznie zakończył rywalizację na drugim miejscu, ale zaliczył pierwszy triumf w rozgrywkach o Puchar Polski.
Raków dwukrotnie zdobył Puchar Polski — po raz pierwszy w sezonie 2020/2021, kiedy w finale pokonał Arkę Gdynia 2:1, oraz ponownie w sezonie 2021/2022, triumfując nad Lechem Poznań 3:1. Dwa finały, dwa zwycięstwa — i to nad rywalami z czołówki.
Historyczne mistrzostwo Polski
W sezonie 2022/2023 Raków Częstochowa sięgnął po historyczne mistrzostwo Polski, udowadniając, że jest w stanie rywalizować jak równy z równym z Legią Warszawa, Lechem Poznań czy Pogonią Szczecin. Piłkarze Rakowa zapewnili sobie tytuł mimo porażki w 31. kolejce w Kielcach z Koroną 0:1 — na trzy kolejki przed końcem sezonu wyprzedzali Legię Warszawa o 11 punktów.
5-krotny zdobywca trofeów krajowych: 1× mistrzostwo Polski (2023), 2× Puchar Polski (2021, 2022), 3× Superpuchar Polski (2021, 2022, 2023).
Raków trzykrotnie zdobył Superpuchar Polski — w 2021, 2022 i 2023 roku, pokonując kolejno Legię Warszawa, Lecha Poznań i ponownie Legię. Superpuchar to mecz sezonowy, ale trzy z rzędu to już wyraźna dominacja.
Raków w europejskich pucharach
Raków brał udział w eliminacjach do Ligi Konferencji Europy i Ligi Europy, mierząc się m.in. ze Spartakiem Trnawa, Gentem czy Slavią Praga. Te doświadczenia sprawiły, że klub zyskał rozpoznawalność nie tylko w kraju, ale i za granicą.
Kolejny przełom nastąpił w sezonie 2025/2026, kiedy Raków awansował do 1/8 finału Ligi Konferencji Europy. Dla klubu z miasta średniej wielkości, bez wieloletniej tradycji europejskiej, to konkretne osiągnięcie — nie tylko prestiżowe, ale i finansowe.
Vladislavs Gutkovskis ustanowił rekord klubu w liczbie goli strzelonych w europejskich pucharach. Jego trafienia w kwalifikacjach i fazie grupowej Ligi Konferencji Europy pokazały, że Raków może być groźny także na arenie międzynarodowej.
Najlepsi strzelcy w historii Rakowa
Rekordziści wszech czasów
Raków ma ponad sto lat historii, więc lista najskuteczniejszych strzelców obejmuje zarówno zawodników z czasów niższych lig, jak i tych, którzy błyszczeli w Ekstraklasie.
Historyczni rekordziści pod względem liczby goli w całej historii klubu to: Zdzisław Sławuta — 106 bramek (1973–1979), Waldemar Żebrowski — 98 goli (1980–1994) oraz Sławomir Palacz — 87 goli (1985–1995).
Najskuteczniejsi w Ekstraklasie
Wśród strzelców wyłącznie w rozgrywkach Ekstraklasy prym wiodą: Ivi López — 38 goli, Vladislavs Gutkovskis — 24 gole, Grzegorz Skwara — 16 goli, Jan Spychalski — 15 goli oraz Petr Schwarz — 12 goli.
Hiszpański napastnik Ivi López to najskuteczniejszy strzelec w historii Rakowa Częstochowa w Ekstraklasie. W barwach klubu zdobył łącznie 89 bramek we wszystkich rozgrywkach, w tym 67 goli w lidze. López trafił do Częstochowy w 2019 roku i szybko stał się ulubieńcem kibiców.
Do grona najważniejszych postaci ostatnich lat dołączył napastnik Jonatan Braut Brunes, który w sezonach 2024/2025 i 2025/2026 zdobył łącznie 30 bramek w Ekstraklasie, zostając jednym z najskuteczniejszych strzelców w historii Rakowa na najwyższym poziomie rozgrywkowym.
| Zawodnik | Gole w Ekstraklasie | Okres |
|---|---|---|
| Ivi López | 38 | 2019–2023 |
| Vladislavs Gutkovskis | 24 | od 2021 |
| Jonatan Braut Brunes | 30 (sez. 24/25 + 25/26) | od 2024 |
| Grzegorz Skwara | 16 | — |
| Jan Spychalski | 15 | — |
Raków w liczbach — statystyki wszech czasów
W tabeli wszech czasów Ekstraklasy Raków zajmuje 24. miejsce. Bilans czerwono-niebieskich na najwyższym poziomie rozgrywkowym to 373 mecze, 162 zwycięstwa, 91 remisów i 120 porażek, przy bilansie bramkowym 496–423 oraz dorobku 568 punktów.
W tabeli wszech czasów I ligi Raków plasuje się na 33. miejscu. Na zapleczu Ekstraklasy klub rozegrał 548 meczów, z których 223 wygrał, 146 zremisował, a 179 przegrał, przy bilansie bramkowym 727–620 i 651 zdobytych punktach.
Najwyższe zwycięstwo Rakowa w Ekstraklasie: Raków — Wisła Płock 7:1 (5 listopada 2022). Najwyższa porażka: Lech — Raków 5:0 (13 września 1997).
Rekordziści i legendy klubu
Rekordzistą pod względem liczby występów w barwach Rakowa jest Andrzej Wróblewski z dorobkiem ponad 500 meczów. To liczba, która mówi sama za siebie — ponad pół tysiąca spotkań w jednym klubie to rzadkość nawet w skali europejskiej.
Najsłynniejszym wychowankiem Rakowa jest Jakub Błaszczykowski, który później został kapitanem reprezentacji Polski. Jego kariera — od częstochowskich boisk po Bundesligę i mundial — jest najlepszym dowodem na to, że Raków potrafił wychowywać piłkarzy z prawdziwą klasą.
Kluczowi gracze Rakowa z ostatnich lat, tacy jak Vladan Kovačević, Ivi López, David Tijanić czy Kamil Piątkowski, mieli ogromny wpływ na osiągnięcia drużyny. Każdy z nich wniósł coś innego — Kovačević jako bramkarz, Piątkowski jako środkowy obrońca, który trafił do zagranicznych klubów.
Trenerzy, którzy zmienili oblicze Rakowa
Bez Marka Papszuna nie byłoby złotej ery Medalików. Zespół Marka Papszuna ustanowił nowy standard dla klubów spoza tradycyjnej czołówki. Papszun przejął drużynę w 2016 roku z drugiej ligi i poprowadził ją aż do mistrzostwa Polski — to historia, którą trudno powtórzyć.
W grudniu 2025 roku stanowisko pierwszego trenera objął Łukasz Tomczyk, a w maju 2026 roku drużynę przejął Dawid Kroczek. Obaj kontynuują pracę nad utrzymaniem Rakowa w ścisłej czołówce polskiej ligi i regularną obecnością w rozgrywkach UEFA.
Kibice, rywal i tożsamość klubu
Raków znany jest pod pseudonimami: Czerwono-Niebiescy, Medaliki, Krzyżowcy, Hutnicy. Każda z tych nazw ma swoje korzenie — Medaliki nawiązują do Częstochowy jako miasta Jasnej Góry, Hutnicy do przemysłowej przeszłości klubu.
Największym rywalem klubu z Częstochowy jest lokalna Skra. Derby między tymi drużynami to wydarzenie, które angażuje całe miasto — niezależnie od szczebla rozgrywkowego.
- Założenie: 1921 rok (jako Racovia)
- Barwy: czerwono-niebieskie
- Stadion: zondacrypto Arena, pojemność 5500 miejsc
- Właściciel: Michał Świerczewski
- Lokalny rywal: Skra Częstochowa
Raków Częstochowa przeszedł jedną z najbardziej spektakularnych transformacji w historii polskiej piłki nożnej. Klub, który przez dziesięciolecia egzystował na zapleczu Ekstraklasy, w ciągu zaledwie kilku lat stał się wielokrotnym mistrzem Polski. Nie każdy klub z takim bagażem historii potrafi tak gwałtownie przyspieszyć — Raków pokazał, że się da.